Bilirkişi ve uzman görüşü (bilimsel mütalaa) ikisi de teknik/özel bilgi gerektiren konularda mahkemeye yardımcı olur; fakat kaynağı ve işleyişi farklıdır:
- Bilirkişi (HMK m.266 vd.): Mahkeme, çözümü hukuk dışında özel/teknik bilgiyi gerektiriyorsa bilirkişiye başvurur. Bilirkişi incelemesi mahkeme sürecinin bir parçasıdır ve rapor mahkemece değerlendirilir.
- Uzman görüşü (HMK m.293): Taraflar, dava konusu olayla ilgili olarak kendi belirledikleri uzmandan bilimsel mütalaa alıp mahkemeye sunabilir. Hâkim, gerekli görürse uzmanı duruşmada dinleyebilir.
Özetle: bilerkişi çoğunlukla mahkeme tarafından görevlendirilen kişi/kurum üzerinden yürür; uzman görüşü ise tarafların aldığı bilimsel değerlendirmedir. Her ikisi de delil değerlendirmesinde hâkime yardımcı olur.
Kaynak: 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (Adalet Bakanlığı PDF – m.266 bilirkişi): adalet.gov.tr | HMK m.293 “Uzman Görüşü” (bilgilendirme): barandogan.av.tr